OudeMuizenissen
Heedendaagsch Taalgebruyk
HuurMuis

 

Cybercrime

 

Als zogenaamde partijprominenten vele jaren na hun vertrek uit de politiek weer eens het nieuws halen, betreft het in de regel geen goed nieuws. Oud-PvdA-minister Willem Vermeend moest het onlangs ontgelden wegens een gevalletje plagiaat. Om preciezer te zijn: een hele serie gevalletjes. Een boek dat hij samen met een deskundige had gewijd aan De wereld van cybersecurity en cybercrime bleek bol te staan van ordinair knip-en-plakwerk zonder de obligate bronvermeldingen. Nadat de NOS en Nieuwsuur dit aan het licht hadden gebracht, werd het boek inderhaast uit de handel genomen.

Als inbreuk op het auteursrecht valt ook webplagiaat onder de noemer ‘cybercrime’. Het is op z’n vriendelijkst gezegd ironisch dat een werk over dit onderwerp zelf niet vrijuit gaat. Inzake de deskundigheid van eerdergenoemde deskundige waren al eerder vragen gerezen. Hoe dit ook zij, haar reactie op het voorval sprak boekdelen. Terwijl Vermeend vrijwel direct het boetekleed aantrok, probeerde zij blijkens het relaas op de website van de NOS de schuld in de schoenen van de uitgever te schuiven: ‘Een team heeft alles gecontroleerd. Dat hebben ze dus niet goed gedaan. Dat is niet goed.’ Alsof het normaal is dat de dienstdoende (eind)redacteur de hele tekst naloopt op citaten die niet als zodanig zijn aangegeven. In mijn beleving is zoiets toch echt de verantwoordelijkheid van de auteurs.

Het riekt allemaal naar een tenenkrommend opportunisme, gekoppeld aan het ontbreken van enig moreel besef. Zolang het bedrog onopgemerkt blijft, schrijft de bedrieger schaamteloos andermans verdiensten op zijn of haar conto. En zodra hij of zij door de mand valt, wordt de rekening schielijk naar de buitenwacht doorgesluisd.

 

Grabbelton

Tegen de tijd dat dit stukje verschijnt, is de hele affaire vermoedelijk al vergeten. Nog niet zo heel lang geleden was dat wel anders. Een beroemde psycholoog die heimelijk leentjebuur had gespeeld, bekocht die misstap duur. Er gingen jaren overheen voor zijn reputatie van de dreun was hersteld.

Het lijkt erop dat in het internettijdperk de normen steeds meer zijn gaan schuiven. Met de digitale grabbelton van het wereldwijde web onder handbereik is goede sier maken met andermans arbeid veel eenvoudiger geworden. Maar anderzijds is plagiaat ook veel simpeler op te sporen. Dit laatste met dank aan zoekgigant Google, hetzelfde instrument waar menig plagiator zich van bedient. Veel leraren in het middelbaar en hoger onderwijs weten er alles van.

 

Wikipedia

Zelf ben ik eveneens ervaringsdeskundige tegen wil en dank. Bij het tijdschrift waar ik tot voor kort eindredacteur was, hadden sommigen zulk jatwerk letterlijk en figuurlijk tot handelsmerk verheven. We hebben het dan niet over een verdwaald zinnetje dat in het onderbewustzijn was blijven rondspoken. Hele lappen Wikipedia heb ik onderschept, maar ook vrije vertalingen van de bevindingen van de concurrent.

Als je dit bij de boosdoener aankaartte, werd je onder begeleiding van tranentrekkende spijtbetuigingen verzekerd dat het nóóit meer zou gebeuren. Een paar maanden later was het opnieuw raak, en kreeg je van de weeromstuit een grote bek. Dat kan natuurlijk alleen maar in een situatie waarin de ambities van de leiding - voor zover die de naam verdiende - kennelijk niet verder reikten dan de kattenbak. Dit zou dan getuigen van een realiteitsbesef dat op andere fronten node werd gemist.

Bij de betere bladen is plagiaat een doodzonde, zeker wanneer het vaker voorkomt. Hier was het eind van het liedje dat ík met een drieletterwoordsmoes de laan uit werd gestuurd. Vlak voor mijn vertrek heb ik zo’n onverbeterlijke kopijkopiist voor de vijfde of zesde maal mogen betrappen. Met de kanttekening dat ik in mijn onschuld wellicht aanvankelijk nog het nodige over het hoofd heb gezien.

 

Delen

Ook mij viel weleens de twijfelachtige eer te beurt om mijn eigen tekst onder een andere naam aan te treffen. Maar uiteraard blijft het virtuele geplunder niet beperkt tot het tekstuele domein. Over het downloaden van films en muziek zijn hele bibliotheken volgeschreven. Als het puur voor eigen gebruik is, hoeft zoiets volgens de huidige wetgeving niet per se illegaal te zijn. Dat wordt echter anders wanneer derden zonder jouw toestemming jouw werk publiceren of delen. En al helemaal als uit niets blijkt dat het jóúw werk betreft.

Dit is mijzelf regelmatig overkomen met foto’s van evenementen en dergelijke, die ik graag aan de afgebeelde personen ter beschikking stel voor persoonlijk gebruik. Ik ben geen beroepsfotograaf en kan mij daarom permitteren ruimhartig te zijn. Maar het is toch iedere keer weer een onaangename gewaarwording om m’n foto’s zonder de vraag of dat mag en zonder mijn naam erbij op iemands website of Facebookpagina te zien verschijnen. Zelfs een simpel bedankje kan er vaak blijkbaar niet af. Dat ik de enige niet ben, is genoegzaam bekend.

 

Horrorverhalen

Van de minder leuke kanten van het internettijdperk is dit trouwens nog een van de onschuldigste. We kennen allemaal de horrorverhalen over wraakporno, afpersing en kindermisbruik. Het anonieme gesmijt met modder, het nepnieuws en de extremistische clubjes van allerlei signatuur die het web als springplank voor hun verwrongen wereldvisie gebruiken. En niet te vergeten alle griezels die je onvermoeibaar bestoken met spam of proberen op je computer in te breken. Het aantal Russische schonen die zich virtueel aan mijn voeten werpen, moet onderhand in de honderden lopen. Vrijwel dagelijks heb ik de topbanen voor het uitkiezen, win ik de loterij, ben ik slechts één muisklik verwijderd van een erfenis of krijg ik ongevraagd een behulpzame helpdeskmedewerker van Microsoft uit Verweggistan aan de lijn.

Daarbij vergeleken lijkt zo’n plagiaatkwestie klein bier. Maar scammer en plagiator gebruiken exact hetzelfde middel: bedrog. Met exact hetzelfde doel: gemakkelijk geld ‘verdienen’. Want dáárin schuilt het verschil tussen de slordige amateur die een broertje dood heeft aan bronverwijzingen en een ‘beroeps’, zoals bij dat boek of dat tijdschrift. Die strijkt niet alleen onverdiend de eer op, maar steekt ook in één moeite door het honorarium in z’n zak. En dan is letterdiefstal opeens diefstal sec. Het meest verontrustende is misschien nog wel dat het steeds minder mensen boeit. En, in het verlengde daarvan, dat de daders er meestal mee wegkomen. Want plagiaat dat niet ontdekt wordt, is geen plagiaat. En het boek van Vermeend & co ligt binnenkort met wat extra aanhalingstekens en voetnoten weer gewoon op de plank.

 

 

Niets van deze website mag zonder voorafgaande toestemming worden overgenomen of gekopieerd, behoudens het citaatrecht. Bij citaten is bronvermelding verplicht. Vragen? Stuur een mailtje naar: info@oudemuis.nu
Niets van deze website mag zonder voorafgaande toestemming worden overgenomen of gekopieerd, behoudens het citaatrecht. Bij citaten is bronvermelding verplicht. Vragen? Stuur een mailtje naar: info@oudemuis.nu